به گزارش پایگاه خبری ۵۹۸، روز سه شنبه ۲۶ خردادماه دکتر سعید جلیلی نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی، در صد و چهل و پنجمین جلسه از سلسله جلسات حکمت سیاسی اسلام در قرآن به تبیین نگاه قرآن کریم درباره علل جهاد با مشرکین و یهود پرداخت.
🔹در جنگ، هنگامی که صف حق و باطل در برابر یکدیگر قرار میگیرد و جبهه اسلام با دشمنان خود مواجه میشود، قرآن افزون بر بیان احکام قتال، رفتارهای گوناگونی را که ممکن است در این عرصه شکل بگیرد توصیف میکند. از جمله به این مسئله میپردازد که اگر افرادی در درون جامعه اسلامی یا حتی در درون سپاه مسلمانان با دشمن ارتباط برقرار کنند یا نوعی همکاری و همراهی با او داشته باشند، چه پیامدهایی به دنبال خواهد داشت.
🔸نمونه روشن این مسئله را در بحث جنگهای پیامبر اکرم(ص) با یهودیان مدینه مشاهده میکنیم. برخی از قبایل یهودی، در حالی که در درون جامعه مدینه زندگی میکردند، با دشمنان پیامبر از مشرکان قریش ارتباط و همکاری برقرار کرده بودند. پرسش اساسی این است که این همکاری چه ماهیتی داشت و چگونه به مرحلهای رسید که در نهایت پیامبر(ص) با خود آنان نیز وارد جنگ شد.
🔹مرحوم علامه طباطبایی(رحمهاللهعلیه) در کتاب ارزشمند «تفسیر المیزان» بحثهای بسیار عمیق و گستردهای را درباره این آیات مطرح کردهاند. از جمله پرسشهای مهمی که علامه طباطبایی به آن پرداختهاند، این است که در قتال، هر طرف قصد غلبه و شکست طرف مقابل را دارد و در نهایت این رویارویی با مسئله قتل و کشتن گره خورده است. بنابراین این پرسش مطرح میشود که چنین پدیدهای چه نسبتی با دینی دارد که بر هدایت، رحمت، عدالت و کمال انسان تأکید میکند.
🔸مرحوم علامه طباطبایی ذیل آیه ۲۵۱ سوره بقره «وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ» توضیح میدهند که این آیه دقیقاً ناظر به دفاع از همین حق است. اگر در برابر کسانی که میخواهند انسانها را از مسیر حق و فطرت بازدارند ایستادگی نشود، اگر اجازه داده شود که مانع اقامه دین و تحقق آنچه به صلاح انسانیت است شوند، زیان آن متوجه همه بشریت خواهد شد. به همین دلیل است که در برخی موارد دستور قتال و جنگ صادر میشود.
🔹امروز اگر ملت ایران مورد تحسین بسیاری از مردم دنیا قرار گرفته است، به این دلیل است که ایستادگی کرده و در برابر زیادهخواهی تسلیم نشده است. بر اساس همان روحیه استکباری که قرآن کریم از آن یاد میکند، عدهای میگویند چون قدرت بیشتری دارند، باید سهم بیشتری نیز داشته باشند. قرآن درباره آنان میفرماید: «استکبروا فی الارض بغیر الحق و قالوا من اشد منا قوه». آنان به سبب همین استکبار به جنگ و تجاوز روی آوردند و میگفتند: چه کسی از ما نیرومندتر است؟
🔸در مقابل، هنگامی که ملتی از سرزمین، حقوق، منافع و استقلال خود دفاع میکند، در حقیقت از یک حقیقت انسانی دفاع کرده است. اهمیت این ایستادگی در همین نکته نهفته است؛ اینکه از حقوق همه انسانها دفاع میشود. این مقاومت نشان میدهد که در برابر استکبار و در برابر کسانی که میخواهند به حقوق ملتها تعرض کنند، نباید تسلیم شد. این ایستادگی نشان میدهد که در برابر استکبار و در برابر کسی که میخواهد به حقوق انسانها تعرض کند، نباید تسلیم شد. اگر چنین حقی برای یک قدرت مستکبر به رسمیت شناخته شود، اینگونه نیست که امروز تنها یک کشور هدف قرار گیرد؛ امروز ممکن است فلان کشور باشد، فردا ونزوئلا، پسفردا ایران و روزی دیگر نقطهای دیگر از جهان.
🔹در همین چارچوب، قرآن در آیه ۳۳ سوره توبه از «دین حق» سخن میگوید؛ دینی که باید بر همه راهها و گرایشهای باطل غلبه پیدا کند: «لِیُظْهِرَهُ عَلَى الدِّینِ کُلِّهِ». هر کس بخواهد در این مسیر انحراف ایجاد کند یا از زاویهای در برابر آن بایستد، مورد تأیید قرآن نیست. از این رو، آیه «لِیُظْهِرَهُ عَلَى الدِّینِ کُلِّهِ» بیانگر آن است که فرجام جهان به سمتی خواهد رفت که همه موانع کنار زده شوند و آن فطرت مشترک انسانی که با حقیقت دین هماهنگ است، ظهور و بروز پیدا کند؛ هرچند مشرکان و مخالفان از آن ناخشنود باشند: «وَلَوْ کَرِهَ الْمُشْرِکُونَ».
🔹در تحلیل ابعاد مختلف جهاد در راه خدا، سعید جلیلی تأکید کرد که جنگ و قتال تنها یکی از وجوه جهاد است و سایر اقدامات و حرکتها باید این بُعد را تقویت کنند.
🔸وی با اشاره به پیروزی بزرگ اخیر ملت ایران در برابر تجاوز دشمن، گفت: «این موفقیت با تکیه بر ایمان به خدا، مقاومت و استقامت یک ملت به دست آمد؛ ملتی که بر اساس آیه شریفه «الذین قالوا ربنا الله ثم استقاموا» برانگیخته شد و ایستاد.»
🔹جلیلی با یادآوری اعتراف دشمن افزود: ابرقدرتی که خود را قادر به پایان جنگ در سه هفته میدانست، پس از ۲۰ روز در باتلاق جنگ فرو رفت و برای خارج شدن از آن دست و پا میزد.
وی ادامه داد: این ملت از حقیقت؛ حقوق و ارزش های خدا دفاع کرد و شکست را به دشمن تحمیل کرد و او را ناکام گذاشت.
🔸نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به موفقیتها و پیروزیهای ملت ایران در این جنگ گفت: هر حرکت و اقدام آینده باید بر اساس این معیار ارزیابی شود که آیا به تثبیت این پیروزی کمک میکند یا خیر. وی افزود: «هر حرکتی که این پیروزی ملت را تثبیت کند، ارزشمند است؛ اگر آن را ارتقا دهد، شایسته تقدیر است و اگر خدای نکرده آن را تضعیف کند، قابل ایراد خواهد بود.»
🔹وی با تأکید بر ریشههای عمیق نظری این موفقیتها، گفت: این دستاوردها حاصل مبانی قرآنی و روایی است که توسط امام راحل، رهبر شهید و با هدایتهای مستمر رهبر معظم انقلاب تبیین و در میان مردم نهادینه شده است. این مبانی انتزاعی نیستند، بلکه مستقیماً در صحنه جنگ، رفتارها و نوع مواجههها ظهور و بروز پیدا میکنند.
دکتر جلیلی با رد نگاه سکولار و جداسازی جنگ از مبانی دینی، خاطرنشان کرد: «این دو از یکدیگر جدا نیستند. ولایت فقیه و نظام ولایی دقیقاً امتداد همان مبانی قرآنی و اهل بیتی است که امروز موفقیتهای بزرگ ملت را رقم زده است.»
🔸وی در پایان با اشاره به تأکیدات اخیر رهبری معظم انقلاب در هفتههای گذشته، ابراز امیدواری کرد که این مسیر با قوت و استحکام بیشتری ادامه یابد.
